Lúa Đông Xuân 2025-2026 đang bước vào thu hoạch 2.000 ha, ước năng suất 6,06tấn/ha. Hiện tại, diện tích chín và chuẩn bị thu hoạch 46.900 ha, còn lại đang tập trung giai đoạn đòng trổ. Bên cạnh, lúa Hè Thu 2026 đã xuống giống 540 ha đang giai đoạn mạ. Sinh vật gây hại trong tuần 27/02-06/3/2026 nhiễm ở mức nhẹ cụ thể:
- Cháy bìa lá (bạc lá): diện tích nhiễm 1.193 ha, tăng 230 ha so với tuần trước, gây nhiễm giai đoạn đòng trổ đến trổ, với tỷ lệ phổ biến 10-15%.
- Chuột: diện tích gây hại 1.460 ha, tăng 309 ha so với tuần trước, gây hại trên trà lúa trổ chín, với tỷ lệ phổ biến 5-10%.
- Rầy phấn trắng: diện tích gây hại 1.000 ha, tăng 10 ha so với tuần trước, gây hại giai đoạn đòng trổ, với mật số phổ biến 500-1.000 con/m2.
Ngoài ra, các đối tượng khác như: râỳ nâu, sâu cuốn lá, sâu đục thân, bọ xít dài, bệnh vàng lá chín sớm, đốm vằn, đốm nâu,... có xuất hiện và gây hại nhẹ.
* Dự báo sinh vật gây hại trong thời gian tới (từ ngày 06/3 đến ngày 13/3/2026)
- Bọ xít hôi (bọ xít dài): lúa đang ở giai đoạn trổ đến ngậm sữa, nguy cơ bọ xít hôi gây hại sẽ rất cao và cần phải thăm đồng, kiểm tra thường xuyên.
- Rầy phấn trắng: tiếp tục theo dõi rầy phấn trắng ngoài đồng, khi phun thuốc phòng trừ lưu ý đảm bảo theo nguyên tắc 4 đúng, trong đó phải đảm bảo lượng nước phun, pha thêm chất bám dính để tăng hiệu quả phòng trừ.
- Rầy nâu: dự báo thời gian tới rầy chủ yếu tuổi 5 đến trưởng thành, rải rác có rầy cám mới nở, có thể nhiễm nhẹ trên trà lúa giai đoạn đòng trổ đến trổ, công tác phòng trị sẽ gặp khó khăn do các trà lúa cao.
- Chuột: Tuần tới có khả năng gia tăng tỷ lệ gây hại do diện tích đất trồng lúa xen canh đất trồng rau màu và vườn cây ăn trái tạo điều kiện thuận lợi cho chuột phát sinh gây hại ngày một tăng.
- Bệnh đạo ôn, lem lép hạt: tiếp tục phát triển trên trà lúa đòng trổ đến trổ, đặc biệt lây lan và phát triển khi điều kiện thời tiết nhiều sương mù, ẩm độ cao. Bệnh lem lép hạt có nhiều nguyên nhân gây hại (như nấm, vi khuẩn, nhện gié, bọ xít hôi chích hút,…). Do đó, những ruộng bị nhiễm bệnh đạo ôn cổ bông, bệnh đốm vằn, bệnh vàng lá chín sớm, bọ xít hôi... có nguy cơ bị bệnh lem lép hạt nhiều hơn so với những ruộng khác.
* Một số biện pháp quản lý-canh tác trên cây lúa
- Độ mặn đang tăng lên theo đợt triều cường cao vào thời điểm đầu hay giữa tháng âm lịch. Do vậy, các địa phương cần chủ động thường xuyên kiểm tra độ mặn, khi độ mặn vượt quá 1‰ tiến hành đóng các cống bọng, tăng cường khả năng lấy nước ngọt ngay khi có thể, đảm bảo tích trữ nước phục vụ sản xuất, cụ thể: Đối với lúa dễ bị thiệt hại ở giai đoạn mạ và giai đoạn lúa trổ, nếu độ mặn trên 1‰ không cho nước vào ruộng; khi sử dụng nước pha thuốc phun xịt thì nên sử dụng nước không nhiễm mặn (< 0,8‰). Đối với rau màu hoa kiểng cần thận trọng hơn, có kế hoạch trữ nước ngọt để tưới. Đối với cây ăn trái, sầu riêng, chôm chôm là cây nhạy cảm nhất đối với mặn nên cần theo dõi chặt chẽ và có kế hoạch trữ nước ngọt trong mương vườn để tưới trong thời gian mặn xâm nhập. Các cây ăn trái khác cũng chú ý không nên dùng nước nhiễm mặn để pha thuốc phun hoặc tưới nhiều lần trong lúc mặn xâm nhập.
- Tình hình thời tiết nắng nóng và tình hình xâm nhập mặn như hiện nay kết hợp giai đoạn lúa thích hợp cho dịch hại phát sinh và gây hại (nhất là trà lúa muộn). Do đó, bà con nông dân cần thăm đồng thường xuyên, kiểm tra kỹ đồng ruộng để có biện pháp quản lý hiệu quả. Phun ngừa đạo ôn cổ bông, lem lép hạt khi lúa trổ lác đác khoảng 5% và sau khi lúa đã trổ đều, tiến hành phun ngừa một trong những loại thuốc đặc trị, không nên phun phân bón lá khi ruộng đang bệnh, nên giữ nước trong ruộng, đặc biệt là ở giai đoạn lúa trổ - chắc xanh. Khi bệnh chớm xuất hiện sử dụng thuốc đặc trị phun xịt theo “4 đúng”.
- Hiện tại ngoài đồng chủ yếu rầy tuổi 4,5 và trưởng thành, nhiễm phổ biến với mật số thấp 500-1.500 con/m2. Bà con nông dân tích cực kiểm tra thật kỹ mật số rầy trên ruộng, nhất là trên lúa giai đoạn đòng trổ đến trổ, nếu mật số rầy cao thì sử dụng thuốc có tác động lưu dẫn để giảm nhanh mật số, hạn chế gây cháy rầy vào giai đoạn lúa sắp thu hoạch. Trà lúa trổ-chín về sau không nên phun thuốc trừ rầy có hoạt chất Acetamiprid, Triflumezopyrim do những loại thuốc chứa hoạt chất này lưu tồn rất lâu trong hạt lúa, ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng.
- Lưu ý, sự xuất hiện và gây hại của chuột ở những cánh đồng có lúa đang trong giai đoạn trổ-chín. Sử dụng các biện pháp diệt chuột đồng loạt trên diện rộng, mang tính cộng đồng. Ưu tiên sử dụng các loại bẫy cơ học, thuốc diệt chuột sinh học. Chú ý thu gom bẫy bả, xác chuột, để không gây ô nhiễm môi trường, tuyệt đối không sử dụng điện để diệt chuột để tránh gây nguy hiểm cho người cũng như các động vật có ích khác.