Phát huy hiệu quả Nghị quyết số 57-NQ/TW, tạo động lực phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số
(Vinhlong.gov.vn) – Sau 1 năm 6 tháng triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia (gọi tắt là Nghị quyết 57), tỉnh Vĩnh Long đã từng bước cụ thể hóa chủ trương bằng nhiều chương trình, kế hoạch và giải pháp đồng bộ. Từ sự chuyển biến trong nhận thức đến hành động của cả hệ thống chính trị, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang từng bước trở thành động lực quan trọng góp phần nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, cải thiện chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp và tạo nền tảng cho phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong giai đoạn mới.
Triển khai đồng bộ Nghị quyết 57, tạo chuyển biến tích cực
Theo báo cáo của Ban Chỉ đạo 57 tỉnh, đến nay tỉnh đã ban hành 144 văn bản lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện Nghị quyết 57, tạo cơ sở pháp lý để các sở, ngành, địa phương tổ chức thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Song song với công tác chỉ đạo, hoạt động tuyên truyền được đẩy mạnh trên nhiều nền tảng nhằm nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên, doanh nghiệp và người dân về vai trò của khoa học, công nghệ và chuyển đổi số đối với phát triển kinh tế - xã hội. Qua đó góp phần lan tỏa chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, đồng thời tạo sự đồng thuận trong quá trình tổ chức thực hiện.
Việc triển khai các nhiệm vụ được theo dõi thường xuyên, gắn với trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị. Theo báo cáo, đến thời điểm sơ kết 1 năm 6 tháng triển khai thực hiện Nghị quyết 57, tỉnh đã hoàn thành 57/61 nhiệm vụ, đạt 93,4%, còn 4 nhiệm vụ đang tiếp tục triển khai theo đúng lộ trình. Kết quả này cho thấy sự chủ động của các cấp, các ngành trong cụ thể hóa Nghị quyết 57 thành những nhiệm vụ, giải pháp thiết thực.
Bên cạnh đó, việc thực hiện Nghị quyết 57 đã tạo chuyển biến rõ nét trong nhận thức của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức về yêu cầu đổi mới phương thức quản lý, điều hành. Nhiều cơ quan, đơn vị đã từng bước chuyển từ phương thức làm việc truyền thống sang môi trường số; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong xử lý công việc, giải quyết thủ tục hành chính và phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Vĩnh Long tập trung nghiên cứu xây dựng và vận hành cơ sở dữ liệu du lịch tập trung gắn với bản đồ số điểm đến – đây là công cụ cốt lõi chuyển từ quản lý thủ công sang quản trị bằng dữ liệu dựa trên chỉ số hài lòng, sức chịu tải và chất lượng dịch vụ.
Tỉnh tiếp tục nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công trực tuyến. Đến thời điểm báo cáo đã cung cấp dịch vụ công trực tuyến đối với 1.884/2.145 thủ tục hành chính; hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tiếp nhận hơn 588.000 hồ sơ, trong đó tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt 99,56%; tỷ lệ cấp kết quả bản điện tử đạt 99,96%; tỷ lệ tái sử dụng dữ liệu số hóa đạt 98,53%; tỷ lệ số hóa hồ sơ, kết quả giải quyết thủ tục hành chính đạt 99,96%; tỷ lệ công khai, minh bạch, dịch vụ công trực tuyến, thanh toán trực tuyến và mức độ hài lòng đều đạt 100%. Tỉnh cũng hoàn thành kết nối hệ thống thông tin giải quyết TTHC tỉnh với Cổng Dịch vụ công quốc gia (giai đoạn 1); kết nối Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hệ thống định danh điện tử VNeID phục vụ tra cứu dữ liệu dân cư, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp. Đây là kết quả của quá trình đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công trực tuyến và tăng cường ứng dụng công nghệ số trong giải quyết hồ sơ.
Cùng với đó, các chỉ số về đổi mới sáng tạo, hạ tầng số, dữ liệu số và chính quyền số tiếp tục được cải thiện, tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi số toàn diện. Các nền tảng số, cơ sở dữ liệu và hệ thống thông tin dùng chung từng bước được hoàn thiện, góp phần nâng cao hiệu quả điều hành, quản lý và kết nối giữa các cơ quan, đơn vị.
Đối với xây dựng dữ liệu số, tỉnh tập trung thực hiện số hóa hồ sơ, tài liệu, xây dựng cơ sở dữ liệu chuyên ngành và kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan nhà nước. Bên cạnh đó, phong trào "Bình dân học vụ số" tiếp tục được duy trì, góp phần nâng cao kỹ năng số cho cán bộ, công chức, viên chức và người dân.
Phát huy vai trò của các ngành, địa phương và doanh nghiệp trong thực hiện Nghị quyết 57
Cùng với những kết quả đạt được, tại hội nghị sơ kết 1 năm 6 tháng triển khai thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW; Quyết định số 204-QĐ/TW ngày 29/11/2024 của Ban Bí thư phê duyệt Đề án chuyển đổi số trong các cơ quan Đảng cũng ghi nhận nhiều ý kiến tham luận, chia sẻ kinh nghiệm từ các sở, ngành, địa phương, doanh nghiệp và cơ sở đào tạo. Các tham luận đều thống nhất cho rằng việc thực hiện Nghị quyết 57 cần tiếp tục bám sát thực tiễn, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ, đồng thời phát huy vai trò của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong giải quyết những vấn đề đặt ra từ thực tiễn.

Bên cạnh sự chỉ đạo của tỉnh, việc thực hiện hiệu quả Nghị quyết 57 đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp công nghệ, cơ sở đào tạo và chính quyền địa phương. (Trong ảnh: UBND tỉnh và Tổng công ty Viễn thông MobiFone (MobiFone) ký kết Thỏa thuận hợp tác về chuyển đổi số).
Theo đại diện lãnh đạo Công an tỉnh, việc triển khai Đề án 06 tiếp tục là nền tảng quan trọng trong xây dựng chính quyền số và phát triển dữ liệu số. Công an tỉnh đề nghị các cơ quan, đơn vị quan tâm hơn đến công tác bảo đảm an toàn, an ninh thông tin trong quá trình chuyển đổi số; tăng cường quản lý, khai thác và chia sẻ dữ liệu trên nguyên tắc đúng quy định, tránh nguy cơ lộ lọt thông tin và mất an toàn dữ liệu. Đồng thời, cảnh báo các nguy cơ về an ninh mạng khi sử dụng các nền tảng số và trí tuệ nhân tạo, nhất là việc đưa tài liệu, dữ liệu nội bộ lên các nền tảng trực tuyến khi chưa được kiểm soát, có thể ảnh hưởng đến an toàn thông tin của cơ quan, đơn vị.
Phó Bí thư Tỉnh đoàn Vĩnh Long - Phan Thanh Trẻ cho rằng, phát triển nguồn nhân lực số là một trong những yếu tố quyết định thành công của chuyển đổi số. Thời gian qua, lực lượng đoàn viên, thanh niên đã tích cực tham gia các tổ công nghệ số cộng đồng, hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, cài đặt và sử dụng các nền tảng số, góp phần triển khai phong trào "Bình dân học vụ số" trên địa bàn tỉnh. Trong thời gian tới, Tỉnh đoàn sẽ tiếp tục phát huy vai trò xung kích của tuổi trẻ trong tuyên truyền, hướng dẫn kỹ năng số, đồng hành cùng địa phương thực hiện các mục tiêu của Nghị quyết 57.

Trải nghiệm công nghệ Robotics, AI/IoT, MakerLab...tại Ngày hội Công nghệ số diễn ra tại Vĩnh Long.
Từ thực tiễn cơ sở, đại diện Đảng ủy xã Phú Túc cho rằng quá trình triển khai chuyển đổi số bước đầu đã tạo nhiều thuận lợi trong công tác quản lý, điều hành và giải quyết thủ tục hành chính. Tuy nhiên, địa phương cũng kiến nghị tiếp tục quan tâm đầu tư hạ tầng số, nâng cao chất lượng đường truyền, tăng cường đào tạo, tập huấn cho đội ngũ cán bộ cơ sở, đồng thời có các giải pháp hỗ trợ người dân, nhất là người lớn tuổi và người ở vùng nông thôn tiếp cận, sử dụng hiệu quả các nền tảng số.
Ở góc độ doanh nghiệp công nghệ, phát biểu tại Hội nghị, Thượng tá Mai Văn Hậu- Giám đốc Viettel Vĩnh Long khẳng định chuyển đổi số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn là đổi mới phương thức quản trị và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp. Thời gian qua, đơn vị đã phối hợp với các sở, ngành hỗ trợ hàng nghìn doanh nghiệp thực hiện đăng ký kinh doanh trực tuyến, sử dụng chữ ký số, hóa đơn điện tử và các dịch vụ số ngay từ khi thành lập doanh nghiệp.

Thượng tá Mai Văn Hậu- Giám đốc Viettel Vĩnh Long phát biểu tại Hội nghị.
Từ thực tiễn triển khai, Viettel Vĩnh Long đề xuất ba nhóm giải pháp trọng tâm, gồm: tiếp tục lấy doanh nghiệp làm trung tâm để đơn giản hóa quy trình, mở rộng dịch vụ công trực tuyến toàn trình; lấy dữ liệu làm nền tảng của cải cách hành chính thông qua tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan nhà nước; đồng thời phát huy vai trò của chính quyền cơ sở, tổ công nghệ số cộng đồng và doanh nghiệp công nghệ trong hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận các nền tảng số. Đơn vị cũng cam kết tiếp tục đồng hành cùng tỉnh nghiên cứu, đề xuất các giải pháp công nghệ phục vụ cải cách hành chính, xây dựng chính quyền số, phát triển kinh tế số và xã hội số.
Đồng thời, phát biểu tại Hội nghị, bà Nguyễn Thị Đoàn- Giám đốc MobiFone Vĩnh Long cũng cho biết doanh nghiệp xác định đồng hành cùng tỉnh trong thực hiện Đề án 06 và Nghị quyết 57, tập trung đầu tư hạ tầng số, nhất là hạ tầng 5G; phát triển các giải pháp phục vụ chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. MobiFone đề xuất tăng cường đánh giá an toàn thông tin, xây dựng lộ trình số hóa đồng bộ, chuẩn hóa dữ liệu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhằm tối ưu nguồn nhân lực, nâng cao hiệu quả quản lý và khai thác dữ liệu.
Doanh nghiệp cũng bày tỏ mong muốn được tỉnh giao “các bài toán cụ thể” để tham gia giải quyết, tránh đầu tư dàn trải, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và tạo sự phối hợp chặt chẽ giữa doanh nghiệp với các sở, ngành và địa phương trong triển khai các nhiệm vụ chuyển đổi số.
Các ý kiến tham luận cũng thống nhất rằng, bên cạnh sự chỉ đạo của tỉnh, việc thực hiện hiệu quả Nghị quyết 57 đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp công nghệ, cơ sở đào tạo và chính quyền địa phương. Mỗi đơn vị cần chủ động đề xuất mô hình, giải pháp phù hợp với lĩnh vực phụ trách; đồng thời tăng cường chia sẻ dữ liệu, ứng dụng công nghệ mới, đào tạo nguồn nhân lực và hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tham gia quá trình chuyển đổi số. Đây cũng là cơ sở để đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong giai đoạn mới.
Phát huy hiệu quả Nghị quyết 57, tạo động lực phát triển trong giai đoạn mới
Những kết quả đạt được sau 1 năm 6 tháng triển khai Nghị quyết 57 là nền tảng quan trọng. Tuy nhiên, đây mới chỉ là bước khởi đầu. Trong bối cảnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành động lực tăng trưởng mới, tỉnh tiếp tục tập trung chuyển mạnh từ xây dựng nền tảng sang tạo ra những kết quả thực chất, có thể đo lường, đánh giá bằng hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp và đóng góp vào sự phát triển của địa phương.
Phát biểu tại hội nghị sơ kết, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Trần Trí Quang đánh giá tỉnh đã đạt nhiều kết quả tích cực về chỉ số phục vụ người dân, doanh nghiệp; chỉ số đổi mới sáng tạo, hạ tầng số, dữ liệu số và chính quyền số. Tuy nhiên, Chủ tịch UBND tỉnh cũng chỉ rõ những điểm nghẽn cần tháo gỡ, trong đó có tiến độ giải ngân nguồn vốn dành cho khoa học, công nghệ và chuyển đổi số; việc chuyển giao khoa học, công nghệ còn hạn chế; nguồn nhân lực của ngành khoa học và công nghệ còn thiếu; khối lượng chỉnh lý, số hóa hồ sơ, nhất là hồ sơ đất đai và hồ sơ chuyên ngành còn rất lớn.

Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Trần Trí Quang yêu cầu phải tập trung hoàn thiện cơ sở dữ liệu dùng chung, đẩy nhanh số hóa hồ sơ; triển khai thí điểm ứng dụng trí tuệ nhân tạo theo kế hoạch của tỉnh và bảo đảm dữ liệu "đúng - đủ -sạch - sống" làm nền tảng cho chuyển đổi số.
Theo Chủ tịch UBND tỉnh, vấn đề là nhiều cơ quan, đơn vị chưa xây dựng được bài toán, mô hình và nhiệm vụ cụ thể để triển khai. Vì vậy, các sở, ngành và địa phương cần chủ động đề xuất nhiệm vụ, xác định rõ mục tiêu, sản phẩm đầu ra và trách nhiệm thực hiện, thay vì chỉ kiến nghị về nguồn lực.
Để nâng cao hiệu quả quản lý và theo dõi tiến độ thực hiện, Chủ tịch UBND tỉnh giao Sở Khoa học và Công nghệ nghiên cứu xây dựng hệ thống đánh giá nhiệm vụ theo bộ chỉ số KPI đối với từng sở, ngành, địa phương; tham mưu triển khai phần mềm giao nhiệm vụ, công khai tiến độ thực hiện; đồng thời, tập trung hoàn thiện cơ sở dữ liệu dùng chung, đẩy nhanh số hóa hồ sơ, đặc biệt là hồ sơ đất đai; triển khai thí điểm ứng dụng trí tuệ nhân tạo theo kế hoạch của tỉnh và bảo đảm dữ liệu "đúng - đủ -sạch - sống" làm nền tảng cho chuyển đổi số.
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị sơ kết 01 năm 6 tháng triển khai thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, Quyết định 204 của Ban Bí thư, Bí thư Tỉnh ủy Trần Văn Lâu, Trưởng Ban Chỉ đạo thực hiện Nghị quyết 57 của tỉnh khẳng định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Để Nghị quyết 57 tiếp tục phát huy hiệu quả, Bí thư Tỉnh ủy yêu cầu các cấp ủy, chính quyền, người đứng đầu các cơ quan, đơn vị tiếp tục quán triệt sâu sắc các chủ trương của Trung ương và của tỉnh; tăng cường tuyên truyền để tạo sự thống nhất trong nhận thức và hành động của cán bộ, đảng viên, người dân và doanh nghiệp.

Bí thư Tỉnh ủy Trần Văn Lâu, Trưởng Ban Chỉ đạo thực hiện Nghị quyết 57 của tỉnh nhấn mạnh việc thực hiện Nghị quyết 57 phải được cụ thể hóa bằng những mô hình, sản phẩm và giá trị mang lại hiệu quả thực tế.
Bí thư Tỉnh ủy nhấn mạnh, quá trình chuyển đổi số phải được triển khai đồng bộ trên cơ sở bảo đảm các yếu tố cốt lõi, gồm con người, hạ tầng số, trang thiết bị, cơ chế, chính sách, dữ liệu và tổ chức thực hiện. Trong đó, dữ liệu giữ vai trò đặc biệt quan trọng, bởi trí tuệ nhân tạo chỉ phát huy hiệu quả khi được xây dựng trên nền tảng dữ liệu “đúng, đủ, sạch và sống”, được cập nhật thường xuyên và có khả năng chia sẻ, khai thác dùng chung.
Bí thư Tỉnh ủy cũng yêu cầu tiếp tục đẩy mạnh công tác đào tạo, tập huấn theo phương châm "cầm tay chỉ việc", mở rộng đối tượng đến cán bộ cơ sở, lực lượng tổ công nghệ số cộng đồng và người dân; đồng thời tăng cường đầu tư hạ tầng số, bảo đảm đường truyền, trang thiết bị, phần mềm bản quyền và an toàn, an ninh mạng. Các nhà mạng cần tiếp tục đồng hành cùng tỉnh trong nâng cấp hạ tầng, hỗ trợ chuyển đổi số tại cơ sở và nghiên cứu các giải pháp phù hợp với nhu cầu thực tiễn của địa phương.
Bí thư Tỉnh ủy đặc biệt nhấn mạnh là mỗi sở, ngành, địa phương phải chủ động nghiên cứu, đề xuất các mô hình ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số gắn với chức năng, nhiệm vụ của mình. Theo Bí thư Tỉnh ủy Trần Văn Lâu, việc thực hiện Nghị quyết 57 phải được cụ thể hóa bằng những mô hình, sản phẩm và giá trị mang lại hiệu quả thực tế, thay vì dừng lại ở những định hướng chung. Tỉnh khuyến khích các cơ quan, đơn vị mạnh dạn đề xuất mô hình thí điểm, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý, điều hành, số hóa dữ liệu, quản lý trật tự xã hội, rà soát văn bản, hỗ trợ người dân và doanh nghiệp, trên cơ sở thực hiện đúng quy định và được cấp có thẩm quyền chấp thuận.
Bên cạnh đó, Bí thư Tỉnh ủy yêu cầu cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo tiếp tục rà soát, đôn đốc tiến độ thực hiện các nhiệm vụ; theo dõi sát tình hình giải ngân nguồn vốn; chủ động tham mưu tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh. Đồng thời đề nghị các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ và các nhà mạng tiếp tục đồng hành, hiến kế, chuyển giao công nghệ và phối hợp triển khai các giải pháp phục vụ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của tỉnh.
Có thể khẳng định, những kết quả bước đầu đạt được đã tạo nền tảng quan trọng để Vĩnh Long tiếp tục triển khai hiệu quả Nghị quyết 57 trong giai đoạn mới. Với quyết tâm chính trị cao, sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, sự đồng hành của doanh nghiệp, các cơ sở đào tạo và sự tham gia của người dân, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số sẽ tiếp tục trở thành động lực quan trọng, góp phần nâng cao năng lực quản trị, cải thiện môi trường đầu tư, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và phát triển nhanh, bền vững của tỉnh trong thời gian tới.
Bài, ảnh: Ngọc Hân